Spółka akcyjna

Spółka akcyjna (forma skrócona w nazwach spółek S.A., obecnie poprawna forma to SA [patrz akapit "Poprawność językowa skrótu danego określenia"]) - rodzaj spółki kapitałowej. W Polsce spółki akcyjne działają obecnie na podstawie Kodeksu spółek handlowych, wcześniej regulował ją Kodeks handlowy. Kapitał zakładowy spółki akcyjnej podzielony jest na akcje o równej wartości. Akcje te mogą być notowane (kupowane i sprzedawane) na giełdzie (Zobacz: spółka giełdowa).

Oznaczenie spółki S.A.

W obrocie handlowym każda spółka akcyjna w Polsce zobowiązana jest podawać oprócz swojej firmy (czyli nazwy własnej) oznaczenie swojej formy prawnej dodając zwrot spółka akcyjna lub skrót S.A.. Artykuł 305 kodeksu spółek handlowych stwierdza:

§1. Firma spółki może być obrana dowolnie; powinna zawierać dodatkowe oznaczenie "spółka akcyjna". §2. Dopuszczalne jest używanie w obrocie skrótu "S.A."

Natomiast zgodnie z zasadami języka polskiego powinno się używać skrótowca SA, bez kropek. Pomimo tego jedynym oficjalnym skrótem w Polsce jest błędny zapis S.A. z kropkami.

Założenie spółki akcyjnej

Kapitał zakładowy składa się z wkładów założycieli, którzy stają się współwłaścicielami spółki (akcjonariuszami). Z chwilą zawiązania spółki tj. objęcia akcji przez akcjonariuszy, powstaje spółka akcyjna w organizacji. Spółka akcyjna nabywa osobowość prawną w chwili wpisania do rejestru przedsiębiorców, stanowiącego część prowadzonego przez sądy gospodarcze (rejestrowe) Krajowego Rejestru Sądowego.

Własność

• akcjonariusze nie odpowiadajÄ… za zobowiÄ…zania spółki, ryzyko ponoszÄ… jedynie do wysokoÅ›ci wniesionego kapitaÅ‚u oraz czerpiÄ… zyski (np.: w postaci dywidendy),
• minimalny kapitaÅ‚ akcyjny wynosi 100 000 zÅ‚, a minimalna wartość nominalna akcji to 1 grosz,
• akcje: imienne i na okaziciela, aportowe i gotówkowe, zwykÅ‚e i uprzywilejowane; sÄ… niepodzielne, cena emisyjna nie może być niższa od nominalnej,
• zysk dzielony jest proporcjonalnie do wysokoÅ›ci posiadanych udziałów.

WÅ‚adze

Kodeks przewiduje, że władze spółki akcyjnej są tworzone zgodnie z modelem systemu dualistycznego, w którym obowiązkowo istnieje stały organ nadzorczy. Organami spółki są zatem:

• zarzÄ…d - powoÅ‚ywany maksymalnie na 5 lat, reprezentujÄ…cy spółkÄ™ na zewnÄ…trz i prowadzÄ…cy jej sprawy
• rada nadzorcza - wykonujÄ…ca staÅ‚y nadzór nad zarzÄ…dem, skÅ‚ada siÄ™ z minimum 3 czÅ‚onków, w spółkach publicznych - minimum 5 osób, powoÅ‚ywanych i odwoÅ‚ywanych przez zgromadzenie akcjonariuszy
• walne zgromadzenie

Na członkach zarządu ciąży tzw. zakaz konkurencji, natomiast nie ma ograniczenia liczby kadencji.

Rozwiązanie spółki akcyjnej

Rozwiązanie spółki może nastąpić:

• z przyczyn przewidzianych w statucie;
• w wyniku uchwaÅ‚y walnego zgromadzenia;
• upadÅ‚oÅ›ci (bankructwa);
• innych przyczyn wymienionych w Kodeksie spółek handlowych;

Rozwiązanie następuje w drodze postępowania likwidacyjnego; likwidatorami są ostatni członkowie zarządu, likwidatorów może ustanowić sąd. W przypadku upadłości jest prowadzone postępowanie upadłościowe i dopiero po jego ukończeniu następuje rozwiązanie spółki.

Poprawność językowa skrótu danego określenia

W języku polskim nie występuje skrót dla zwrotu spółka akcyjna, mimo to często występuje w nazwach spółek forma S.A. Ten sam błąd językowy występuje również w Kodeksie spółek handlowych oraz innych wydawnictwach. Zostało to negatywnie ocenione przez Radę Języka Polskiego.

Zgodnie z zasadami polskiej ortografii, w nazwach spółek zwrot Spółka Akcyjna można zastąpić zwrotem SA, który jest skrótowcem.

Zobacz też

• akcjonariat
• ksiÄ™ga akcyjna
• oficjalne skróty dla spółek
• spółka jawna
• spółka partnerska
• spółka komandytowa
• spółka komandytowo-akcyjna
• spółka z ograniczonÄ… odpowiedzialnoÅ›ciÄ…
• spółka kapitaÅ‚owa
• spółka cywilna
• spółka cicha
• system monistyczny
• spółka europejska
• Aktiengesellschaft

Przypisy

Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.